ได้เพื่อนใหม่

เขียน ณ วันที่ 2 มิถุนายน 2553 โดย…คุณภิญญภัค  บุญยมานุรักษ์ (โรงพยาบาลวังหิน อ.วังหิน จ.ศรีสะเกษ) ความภูมิใจที่ดิฉันจะไม่ลืมและคิดว่าจะสานต่อเนื่องตลอดไปคือ เหตุการณ์ของวันที่ 26-27 พฤษภาคม 2553 ที่ผ่านมาโรงพยาบาลวังหินได้ จัดประกวดเรื่องเล่าเรื่องแรกวันที่ 26 คือ การให้บริการด้วยหัวใจความเป็นมนุษย์  และวันที่ 2 (27 พฤษภาคม 2553) การพัฒนางานคุณภาพ สำหรับเรื่องแรกนั้น มีผู้ส่งผลงานประมาณ 5 ท่าน แต่ละท่านก็นำเสนอเรื่องที่ตนเองมีประสบการณ์ในการให้บริการผู้ป่วยด้วยหัวใจความเป็นมนุษย์ ส่วนฉันนำเสนอในเรื่อง “ประคองจิต ประคองใจ ในผู้ป่วยจิตเวช”  ผลปรากฏว่าได้รับรางวัลชนะเลิศอันดับที่ 1 เป็นเงินรางวัล 2,000 บาท และที่สำคัญที่มีค่าและความภูมิใจมากกว่าเงินรางวัล ก็คือได้รับเสียงปรบมือจากอาจารย์ผู้วิพากษ์ ซึ่งท่านได้ชมว่าเขียนเรื่องเล่าได้ครอบคลุมในการศึกษา Case ได้ครบทุกด้าน ข้อเสนอแนะจากอาจารย์ ว่านำเรื่องเล่านี้สานต่อเป็นงานวิจัยได้ ปัจจุบัน Case ที่ดิฉันได้เล่ามาให้ทราบ ดิฉันก็ยังติดตามดูแล และพัฒนาอย่างต่อเนื่องแบบยั่งยืน เพื่อช่วยให้ผู้ป่วยจิตเวชอยู่ในสังคมได้อย่างผาสุก อย่างยั่งยืนต่อไป [...]

Read Full Post »

“ความสำเร็จเล็กๆ บนความรู้สึกทียิ่งใหญ่”

“ความสำเร็จเล็กๆ บนความรู้สึกทียิ่งใหญ่” โดย…ภญ.รัชนก   ( รพ.พนม จ.สุราษฏร์ธานี) 8 ปีก่อน ก่อนที่จะตัดสินใจย้ายมาทำงานในโรงพยาบาลที่ จน ไกล กันดาร อย่างโรงพยาบาลพนม ได้โทรศัพท์คุยกับรุ่นพี่ซึ่งประจำอยู่ที่นั่นมานาน เกือบสิบปี  ”พี่คะ ถ้าหนูย้ายไป หนูต้องรับผิดชอบงานอะไรเป็นหลักคะ”… “อ๋อ หลักๆก็คงเป็นงานคุ้มครองฯกับงานบริการครับ”  เอาละซี้ งานคุ้มครองอีกแล้วเหรอ ตอนนั้นข้อมูลด้านชุมชนที่พี่เค้ามอบให้คือ เรามีสถานีอนามัยในเขตรับผิดชอบ 8 แห่ง มีหมู่บ้านในความรับผิดชอบ  5 หมู่บ้าน โรงเรียนระดับประถมศึกษาทั้งอำเภอ 21 แห่ง ระดับมัธยมศึกษา 1 แห่ง สถาบันอาชีวะ1 แห่ง สถานพยาบาล 2 แห่ง ขย.2  1 แห่งและโรงงานน้ำ 1 แห่ง ดูจากข้อมูลเหมือนงานที่ต้องรับผิดชอบไม่หนักหนามากมาย แต่สักพัก สิ่งที่เราไม่เคยรู้ก็ปรากฏขึ้น เมื่อเริ่มสนิทสนมกับเจ้าหน้าที่ต่างๆมากขึ้น คุยไปคุยมาคนนั้นก็มีคลินิก คนนี้ก็เปิดสถานพยาบาล ถามต่อว่าเปิดที่ไหน ก็ได้รับคำตอบว่าในอำเภอเรานี่แหระ อ้าวววว…เท่าที่นับได้มีเกิน 10 [...]

Read Full Post »

ระบบยาในบริการปฐมภูมิ กรณีศึกษา อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่

การเป็นเภสัชกรโรงพยาบาลชุมชนมานานนับสิบปี ทำให้ตัวเองคิดว่ารู้จักงานชุมชนเป็นอย่างดี และคิดว่าตัวเองได้ทำงานในหน่วยงานที่ใกล้ชิดกับชุมชนมากที่สุดแล้ว แต่กลับไม่คาดคิดมาก่อนเลยว่า จะมีบทเรียนชีวิตมากมายที่ซ่อนอยู่ภายใต้ภาพที่เราเห็นอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน จังหวะของชีวิตของตัวเองก้าวหนึ่ง ที่ได้รับโอกาสอันดียิ่งจาก นพ.วรวุฒิ   โฆวัชรกุล ผอ.โรงพยาบาลสันทราย ให้มาปฏิบัติงานในศูนย์แพทย์ชุมชนสันทราย (สถานีอนามัยบ้านท่อ) อ.สันทราย จ.เชียงใหม่ โดยปฏิบัติงานเภสัชกรเต็มเวลา เปิดโอกาสได้เรียนรู้ และเปลี่ยนแปลงมุมมอง รวมไปถึงวิธีคิดในการทำงาน ครั้งแรกที่ทราบว่าต้องมาปฏิบัติงานในหน่วยปฐมภูมิจึงลงมือวางรูปแบบการทำงานของตนเองออกมาว่าจะมีลักษณะอย่างไร ทำอะไรบ้าง โดยศึกษาจากแหล่งข้อมูลต่างๆเท่าที่พอจะหาได้ ซึ่งบทบาทหน้าที่ของเภสัชกรในงานบริการปฐมภูมิก็ยังไม่มีการกำหนดบริบทอย่างชัดเจน (อันที่จริงแล้วการกำหนดบริบทที่ชัดเจนเกินไปเหมือนเป็นการสร้างกรอบ อาจเป็นการปิดกั้นความคิดในการให้บริการปฐมภูมิก็เป็นได้) การศึกษาจากผู้รู้ ผู้เชี่ยวชาญต่างๆ ได้เรียนรู้ และเข้าใจในงานปฐมภูมิเพิ่มมากขึ้น แต่ก็ยังเน้นความเป็นวิชาชีพ ว่าตัวเรานั้นเป็นเภสัชกร ควรทำหน้าที่ใดบ้างเท่านั้น แต่พอได้ลงมือปฏิบัติงานจริง จึงรู้ว่างานบริการปฐมภูมินั้น เราสามารถทำได้หลายอย่างมากกว่าที่เราคิด และมากกว่าที่เราเป็น เขตรับผิดชอบของศูนย์แพทย์ชุมชนสันทราย เป็นเขตชานเมือง ห่างจากตัวเมืองเชียงใหม่ประมาณ 10 กม. เป็นส่วนผสมผสานทั้งสังคมชนบทแบบดั้งเดิม และสังคมเมืองแบบบ้านจัดสรร ซึ่งมีอยู่เป็นจำนวนมาก ยังไม่นับที่กำลังจะผุดขึ้นตามีอีกมากมาย ตามจำนวนประชากรต่างถิ่นที่โยกย้ายเข้ามาเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ทำให้ประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของเราอยู่ในสังคม วัฒนธรรม และความเป็นอยู่ที่หลากหลาย เป็นความท้าทายในการดูแลผู้คนในท้องถิ่นนี้ให้มีสุขภาวะขึ้น การปฏิบัติงานในศูนย์แพทย์ชุมชนสันทราย สิ่งหนึ่งที่ทำให้ได้เรียนรู้เพิ่มมากขึ้นคือ การดูแลผู้ป่วยที่บ้าน หรือ “เยี่ยมบ้าน”  (Home [...]

Read Full Post »

เรื่องเล่า….จากคลังยาสอ. สู่งานคุ้มครอง

โดย…ภญ.นันทวรรณ  ภู่เนาวรัตน์ (สสจ.ชัยภูมิ) ในบทบาทของเภสัชกร สสจ. ที่ต้องออกนิเทศงาน สอ. เป็นประจำทุกปี ส่วนที่ต้องเข้าไปดูทุกครั้งคือคลังยาของสอ. นั้น ๆ ซึ่งแต่ละที่ก็อาจะมีการดูแลจัดการ ที่จัดวางยาที่ชั้นแตกต่างกันไป รวมถึงระบบการเบิก-จ่าย ออกจากคลัง พอเราตรวจดูจาก สอ. หนึ่งแล้วไปตรวจอีก สอ. หนึ่ง เราก็มีโอกาสได้เอา idea หรือนวัตกรรมใหม่  ๆ ที่ดี ๆ ไปเล่าให้พี่ ๆ สอ. ที่เค้ายังไม่ปรับปรุงได้ปรับเปลี่ยนให้ดีขึ้น พี่บางคนก็ชอบ บอกว่าดีนะ ที่มีคนมาบอก เค้าได้ idea ที่จะปรับปรุงใหม่แล้ว พอปีต่อไปเราไปตรวจอีกเจอหน้าเรา รีบจูงมือพาไปดู บอกว่าที่หมอแนะนำพี่ไว้นะ พี่ปรับปรุงแล้วนะ แล้วยังเพิ่มอะไรอีกหลาย ๆ อย่างที่เราก็ดูแล้วจะลืมแนะนำไปบ้าง  อย่างน้อยการออกไปพบพี่      ที่หน่วยบริการปฐมภูมิ (สอ.) ทำให้เราได้ทราบปัญหาด้านยาต่าง ๆ ในชุมชน แล้วกลับมองในภาพรวมเพื่อหาแนวทางแก้ไข/ป้องกันปัญหาต่อไป

Read Full Post »

เรื่องประทับใจในการทำงาน

โดย…ภญ.รุ่งรัชนี  ตะกะศิลา ฉันจับพลัดจับผลู ได้มาทำงาน แพทย์แผนไทย จึงได้ไปดูงาน ดูระบบหลายที่ ก็เลยบุกเบิกทำงานนี้ขึ้นที่รพ. ปากช่อง ประทับใจพี่เลี้ยงเรา ที่ช่วยเป็นวิทยากร และแหล่งฝึกให้ บุคคลท่านนี้ก็คือ หมอฝน และพี่นิต ( นอกเรื่องนิดหน่อย ไม่ได้ติดต่อกันนานมาก สมัยที่ทำงานนี้ตอนนี้ พี่นิตมีลูกหรือยังหนอ เห็นว่ามียาก กำลังจะไปทำกิฟนะ) มีครั้งหนึ่งได้ไปส่งเสริมด้านยานี้ ให้กลุ่มสตรี เขาติดต่อมาให้เราเป็นวิทยากร 2 ชั่วโมง  โครงการนี้เพื่อช่วยให้สตรีมีอาชีพ ก็เลยได้ไปสอนกลุ่มสตรีภาคบ่าย ก็ดีเหมือนกันนะ สอนไป งงไป เพราะคนเรียน หลากหลาย ขณะสอนก็มีลูก ๆ เพิ่งกลับมาจากโรงเรียน ใส่ชุดนักเรียน กระโปรงแดงบ้าง กางเกงน้ำเงินบ้าง ยืนเฝ้าแม่ ให้กำลังใจ ประมาณว่า แม่ฉันเก่ง ๆ อิอิ

Read Full Post »

เภสัชกรในสสจ.

โดย…ภญ.ทิยานันท์  สุทธิจุฑามณี (สสจ.สุรินทร์) จบมาเป็นเภสัชกร ซึ่งเรียนเกี่ยวกับเรื่องยา อยู่  ๆ ต้องมาทำงน (ด้วยความจำใจ) อยู่ที่ สสจ. ซึ่งต้องใช้ความรู้ต่าง ๆ ที่ไม่ค่อยเกี่ยวกับที่เรียนมา ทำให้กลุ้มใจอยู่ช่วงหนึ่ง  ทำงานไปเรื่อย ๆ ประมาณ 1-2 ปี ก็รู้สึก โอเค  Happy ดี จนทำให้ประมาณปีที่ 3 อยู่ ๆ ความคิดที่ท้อถอยก็เกิดขึ้นว่าทำไมเราต้องมาทำงาน สสจ. ซึ่งคอยแต่จะมีปัญหากับคนที่เกี่ยวข้อง ช่วงนั้น sad มาก เลยคิดว่าเราไปทำงานที่รพ. ดีกว่ามั้ย เราก็จบเภสัชมา น่าจะมาทำงานที่เหมาะสมกับเราดีกว่า ไม่ต้องมีปัญหากับผู้ประกอบการด้วย เลยคิดอย่างเดียวว่า “ย้ายไปอยู่รพ. ดีกว่า” แต่เผอิญได้เจอเพื่อนที่ดีให้ความเห็นในมุมต่างกับเรา (เพื่อนไม่ได้เป็นเภสัชกร) เพื่อนบอกว่า “การที่เราอยู่ สสจ. ดีนะ ได้ช่วยเหลือคนอื่น ทำให้ผู้บริโภคซึ่งเป็นประชาชน ส่วนใหญ่มีความปลอดภัยไม่ได้เป็นการจับผิดใคร เราไม่ได้คิดร้ายกับใคร” หลังจากได้ฟังเพื่อนพูด และให้กำลังใจทำให้รู้สึกดี มีความมุ่งมั่นในการทำงาน [...]

Read Full Post »

เภสัชกร สู้ ๆ

โดย…ภก.นพพล  จิววงศ์  (สสจ.ยะโสธร) จากประสบการณ์ทำงานมา 3 ปี ในสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด พบว่า เราได้ทำงานในรูปแบบที่แตกต่างกันอย่างมากในสมัยเรียน แต่งานที่ทำกลับทำให้รู้สึกดีมากในการได้คิด พัฒนางานในรูปแบบอื่น ๆ เพื่อชุมชน และประชาชน แต่จะดีมากกว่านี้หากโครงการที่คิดมาและกำลังดำเนินการอยู่ประสบความสำเร็จเห็นผลอย่างชัดเจนในการสร้างชุมชนต้นแบบใช้ยาอย่างปลอดภัยได้จริง เพื่อที่จะได้แก้ปัญหาการใช้ยาในชุมชนอย่างเหมาะสมกับชุมชนเสียที และหวังมากว่าเหล่านี้หลายโครงการที่ทำจะทำให้เภสัชอย่างเรา ๆ ได้มองออกนอกกรอบและไม่ยึดติดแต่วิชาการในวิชาชีพตนเท่านั้น และที่สำคัญให้รู้จักบทบาทที่เป็นเภสัชกร เราอาจเก่งด้านยา และปัญหาของเราคือจะเอาความรู้ด้านยาให้ผู้อื่นอย่างไร ยิ่งกับชุมชนต่างจังหวัด เช่น อิสานด้วยแล้ว การทำให้เข้าใจและสร้างวัฒนธรรมการใช้ยาแบบใหม่ ยิ่งยากไปอีก  แต่ทั้งหมดก็คืองานที่พึงทำและต้องทำ ..สู้ ๆ

Read Full Post »

ผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนทำต่อหรือเลิกทำดี

โดย… ภญ.กาญจนา  นิยกิจ ในการทำงานตรวจสอบเฝ้าระวังผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชน งานหนึ่งคือการตรวจแนะนำสถานที่ผลิตผลิตภัณฑ์ สุขภาพชุมชน (OTOP) และเก็บตัวอย่างผลิตภัณฑ์เพื่อส่งตรวจวิเคราะห์ โดยเภสัชกรจะต้องไปตรวจแนะนำสถานที่ผลิตปีละ 2 ครั้ง จากการทำงานที่ผ่านมาจะพบว่าเมื่อไปตรวจกลุ่มแม่บ้านที่ผลิตผลิตภัณฑ์ชุมชน  (OTOP)  จะพบว่าสถานที่ผลิตจะไม่ได้มาตรฐานตาม GMP ส่วนมากผลิตในใต้ถุนบ้าน บนแคร่ข้างบ้าน ไม่มีสถานที่ผลิตเป็นสัดส่วน เราก็จะไปแนะนำว่าควรจะมีการแยกเป็นสัดส่วนว่า เป็นบริเวณผลิตอาหาร พบว่ามีอยู่กลุ่มหนึ่งที่เขาพยายามจะปรับปรุงให้ คือกลุ่มแม่บ้านของบ้านดอนกระทอด  ต.ม่วงใหญ่  อ.โพธิ์ไทร จ.อุบลราชธานี เขาก็ได้มีการแยกสถานที่ผลิตให้โดยทำเป็นอาคารแยก มุงด้วยกระดาษกล่องนม และก่ออิฐบล็อกขึ้นมาระดับเอว กั้นต่อด้วยตาข่ายสีฟ้า โดยเขาก็พยายามทำให้ตามที่เราแนะนำ แต่เขาก็ไม่ค่อยได้เข้าไปผลิต  นอกจากนี้แล้วก็จะมีโครงการอบรมพัฒนาผู้ประกอบการผลิตผลิตภัณฑ์ สุขภาพชุมชนภายในอำเภอด้วย ในปีต่อมาเราก็ได้ไปติดตามกลุ่มแม่บ้าน ของบ้านดอนกระทอดอีก เขาบอกว่าตอนนี้เขาเลิกผลิตแล้ว เขาบอกว่าไม่สามารถที่จะทำตามที่เภสัชให้คำแนะนำได้ เขาก็เลยว่าเขาเลิกผลิตดีกว่า ที่จะทำให้เกิดอันตรายกับคนที่กินได้ ตัวเราเองก็เลยว่าเราเข้าไปทำให้เขาเลิกทำหรือเปล่า แต่เขาก็ดีกว่าหลาย ๆ กลุ่ม ที่ผลิตโดยที่สถานที่ผลิตไม่ได้มาตรฐาน ก็เป็นความทรงจำที่เกิดจากการทำงาน

Read Full Post »

ชวนกันทำดี

โดย… ภญ. จารุณี  สมมิตร   (รพ.กาฬสินธุ์) เรื่องเล่าประทับใจในตัวพี่เภสัชกรที่ทำงาน คบส. ที่รพ.ชุมชนสมัยแรก ๆ ที่มีการทำโครงการอย.น้อย จากไม่มีอะไรเลย ไม่ค่อยมีคนสนใจ พี่เค้าสามารถประสานงานกับ คุณครู การเข้ากับนักเรียน การขอความร่วมมือกับเทศบาล นายอำเภอ สสอ. สอ. แม้แต่คุณแม่ค้าในตลาด ให้เข้ามามีส่วนร่วมได้อย่างดี และระดมกำลังอันมีจำกัดให้ค่อย ๆ ก่อตัวขึ้น เป็นอย.น้อยที่เข้มแข็งเพื่อช่วยกันทำงานตรงนี้ จากเรื่องอาหาร เรื่องยาที่เป็นปัญหาเนิ่นนานจนเสมือนเห็นเป็นปกติแล้ว พอเราเข้าไปให้ความรู้อย่างจริงจัง โดยมีสื่อจากเด็กนักเรียนที่สร้างสรรค์ (การเล่นละคนใบ้) ให้ชุมชนดู เป็นอีกสื่อประชาสัมพันธ์ ที่ทำให้คนในชุมชนหันมามองเพิ่มขึ้น รวมทั้งผู้หลักผู้ใหญ่ก็ค่อย ๆ ให้การสนับสนุนมากขึ้น ต้องขอชื่นชมกับพี่เภสัชท่านนี้ที่ค่อย ๆ หาเครือข่าย เพื่อทำโครงการใหญ่ ๆเกิดขึ้นได้จริง (จากเดิมที่มีการทำโครงการแรก ๆ ประกวดร้านอาหารสะดวก รสชาติอร่อย Miss clean food good test ที่เราเห็นว่าเหมือนตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ) แต่ ณ ตอนนี้มันทำให้รู้สึกว่าเหมือน [...]

Read Full Post »

ความภูมิใจในการทำงาน

โดย…ภญ.ศุศราภรณ์  สามประดิษฐ์  (สสจ.นครราชสีมา) จบการศึกษาเภสัชศาสตร์บัณฑิตมา 8 ปี เภสัชศาสตร์มหาบัณฑิต 3 ปี คำตอบของชีวิต การทำงานคือความภาคภูมิใจที่ได้มีส่วนร่วมในการผลักดันโครงการเชื่อมโยงร้านยากับระบบประกันสุขภาพ หนึ่งในงานที่ได้ทำแล้วรู้สึกมีคุณค่าต่อวิชาชีพของตนเอง แม้ในระยะแรก ๆ จะต้องเหน็ดเหนื่อยกับการประสานงานกับการพยายามทำความเข้าใจความคิดของคนที่หลากหลาย แต่สุดท้ายโครงการนี้ได้เกิดขึ้นจริง เป็นหนึ่งใน 3 พื้นที่นำร่องระดับประเทศ โครงการนี้เกิดขึ้นจากความพยายามและความตั้งใจของพี่เภสัชกรที่พยายามวางจุดยืนให้กับวิชาชีพเภสัชกรรมในอนาคต นั่นก็คือ ร้านยา ให้ได้เชื่อมโยงเข้ากับระบบประกันสุขภาพแห่งชาติ ที่เดินทางมากว่า 7 ปี ผ่านการปฏิรูประบบสาธารณสุขของประเทศเรา โดยในระยะแรกร้านยา ยังไม่มีที่ยืนอยู่ในระบบจนกระทั่ง พี่ ๆ เภสัชกรมองเห็นและพยายามหาช่องทางที่จะให้เกิดประโยชน์ในการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้คุ้มค่า ซึ่งก็คือการนำร้านยาที่มีอยู่หลายแห่งเข้าไปอยู่ในระบบ และนั่นก็คือที่มาของการเกิดโครงการนำร่องที่โคราช สิ่งที่เป็นผลลัพธ์ของ โครงการนี้คือ การที่มีข้อมูลทางวิชาการแสดงให้เห็นว่า ร้านยาในระบบสามารถคัดกรองผู้ป่วยได้ สามารถให้การดูแลคนไข้เบื้องต้นได้ และสามารถเติมให้คนไข้โรคเรื้อรังที่อาการคงที่  คนไข้และแพทย์ยินยอมเข้าร่วมโครงการ ซึ่งจากการดำเนินการพบว่า คนไข้มีความพึงพอใจในการเข้ารับบริการที่ร้านยา และเสนอแนะให้มีการขยายขอบเขตโครงการมากขึ้น ซึ่งเป็นความภาคภูมิใจในฐานะของเภสัชกรที่มีคนเห็นคุณค่าความสำคัญของวิชาชีพ แม้ว่าโครงการจะเป็นการเริ่มต้น แต่การเริ่มก้าวแรกก็เป็นก้าวสำคัญของการทำงานทุกอย่าง….จริงมั้ย

Read Full Post »